Een index fonds is een manier om je geld te spreiden over tientallen of zelfs honderden bedrijven tegelijk. In plaats van zelf aandelen te kiezen, volg je gewoon een bestaande index, zoals de AEX of de S&P 500. Dat klinkt misschien ingewikkeld, maar het principe is eigenlijk heel eenvoudig. En voor veel mensen blijkt het een toegankelijke manier te zijn om te beginnen met beleggen.
Zo werkt een indexfonds in de praktijk
Een index is een lijst van bedrijven die aan bepaalde voorwaarden voldoen. De AEX bevat bijvoorbeeld de 25 grootste bedrijven die op de Amsterdamse beurs staan. Een indexfonds koopt aandelen in al die bedrijven, in dezelfde verhouding als ze in de index voorkomen. Stijgt de index, dan stijgt jouw belegging ook. Daalt de index, dan daalt jouw belegging mee. Je belegt dus niet in één bedrijf, maar in een heel pakket tegelijk. Dat pakket verandert automatisch mee als de samenstelling van de index verandert. Je hoeft daar zelf niets voor te doen.
Het verschil tussen een indexfonds en een ETF
Veel mensen horen naast het woord indexfonds ook de term ETF, wat staat voor Exchange Traded Fund. Beide volgen een index en hanteren een passieve beleggingsstrategie, maar er is een verschil in hoe je ze koopt en verkoopt. Een klassiek indexfonds koop je rechtstreeks via een vermogensbeheerder of bank, en de prijs wordt meestal één keer per dag vastgesteld. Een ETF wordt verhandeld op de beurs, net zoals een gewoon aandeel. Daardoor kun je een ETF op elk moment van de dag kopen of verkopen tegen de actuele prijs. Voor langetermijnbeleggers maakt dat verschil in de praktijk vaak weinig uit, maar het is goed om te weten hoe de twee varianten van elkaar verschillen.
Waarom beleggers kiezen voor passief beleggen
Onderzoek laat keer op keer zien dat de meeste actief beheerde beleggingsfondsen er op de lange termijn niet in slagen de markt te verslaan. Een actief fonds heeft een beheerder die zelf aandelen uitkiest, en dat kost geld. Die kosten worden doorberekend aan de belegger, soms wel één tot twee procent per jaar. Bij een passief fonds dat een index volgt, zijn de kosten veel lager, vaak rond de 0,1 tot 0,3 procent per jaar. Over een periode van twintig of dertig jaar maakt dat een enorm verschil in je uiteindelijke opbrengst. Dat is een van de belangrijkste redenen waarom steeds meer particuliere beleggers kiezen voor deze aanpak.
Risico’s die je niet moet vergeten
Beleggen brengt altijd risico met zich mee, ook als je in een gespreid pakket belegt. Als de hele markt daalt, daalt jouw belegging ook. Er is geen garantie dat je je inleg terugkrijgt. Wie belegt in een index die gericht is op één land of één sector, loopt meer risico dan iemand die kiest voor een wereldwijde spreiding. De MSCI World index bevat bijvoorbeeld meer dan 1.500 bedrijven uit tientallen landen. Dat beperkt het risico aanzienlijk, al verdwijnt het nooit helemaal. Verder is beleggen via een indextracker bedoeld voor de lange termijn. Wie zijn geld binnen een jaar nodig heeft, kan beter niet beleggen. Korte termijn schommelingen zijn normaal en horen bij beleggen.
Veelgestelde vragen
Wat is het minimale bedrag om te beginnen met een indexfonds?
Het minimale bedrag om te beginnen verschilt per aanbieder. Bij sommige brokers of banken kun je al starten met tien euro per maand. Anderen vragen een minimale inleg van honderd of vijfhonderd euro. Het is verstandig om dit van tevoren te vergelijken, zodat je een aanbieder kiest die past bij jouw situatie.
Hoe worden de kosten van een indexfonds berekend?
De kosten van een indexfonds worden uitgedrukt als een jaarlijks percentage van je belegde bedrag, ook wel de Total Expense Ratio of TER genoemd. Als je voor 1.000 euro belegt in een fonds met een TER van 0,2 procent, betaal je per jaar twee euro aan kosten. Die kosten worden automatisch verrekend en hoef je niet apart te betalen.
Is een indexfonds geschikt voor mensen die nog nooit hebben belegd?
Een indexfonds wordt door veel financiële organisaties gezien als een toegankelijke manier om te beginnen met beleggen. Je hoeft geen verstand te hebben van individuele aandelen of de markt constant in de gaten te houden. Toch is het belangrijk om eerst goed te begrijpen wat beleggen inhoudt en wat de risico’s zijn, voordat je begint.
Moet je belasting betalen over je beleggingen in een indexfonds?
In Nederland betaal je in box 3 belasting over je vermogen, inclusief je beleggingen. Dit geldt ook voor geld dat je in een indexfonds hebt zitten. De belastingdienst gaat uit van een fictief rendement op je vermogen. Of je daadwerkelijk belasting betaalt, hangt af van de totale omvang van je vermogen en de geldende vrijstelling.
